KÜME BAŞ AĞRILARINDA TEDAVi

  • 0 yorum
  • 1063 görüntüleme

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

*

Çevrimdışı Sağlıklı Yaşam

  • '' Her Derde Deva ''
  • *****
  • 658
    • Diyabet Rehberim
KÜME BAŞ AĞRILARINDA TEDAVi
« : 12 Ocak 2018, 22:22:14 »
KÜME BAŞ AĞRILARINDA TEDAVi


KÜME BAŞ AĞRISI TEDAVİSİ

Küme başağrısı tedavisi 3’e ayrılır:

1. İlaç dışı tedaviler
2. İlaç tedavisi
a. Atak tedavisi
b. Profilaktik tedavi
(i) Kısa süreli profilaktik tedavi
(ii) Uzun süreli profilaktik tedavi
3. Diğer tedaviler

1. İlaç dışı tedaviler

• Hastaların kendi deneyimleriyle belirlenen tetikleyici faktörlerden uzaklaşmak
• Alkol ve gündüz uykularından kaçınmak
• Atak dönemlerinde uçucu maddelere uzun süreli maruz kalmamak
• Nitrik oksit içerikli preparatlardan kaçınmak

2. İlaç tedavisi
 
A. Atak tedavisi

• Küme başağrıları, hızla maksimal şiddete ulaşan ve çok şiddetli olması nedeni ile  akut tedavide etkisi hızlı başlayan tedaviler seçilir.

1. O2 inhalasyonu:

• Atak tedavisinde ilk tercihtir, güvenli ve ucuz bir yöntemdir.
• Tekrar solunuma izin vermeyen yüz maskesi ile 10-15 Lt/dk akım hızında, %100 O2 15-20 dakika süreyle solutulur. 5-10 dakikada etki görülür.
• Başağrısı geçse de 15-20 dakika solutulmaya devam edilmelidir.
• Yan etkisi yoktur.
• Hiperbarik O2 tedavisinin etkinliği halen araştırılmaktadır.

2. Triptanlar

a. Subkütan (sc) sumatriptan:

• 6 mg sc olarak uygulanır.
• Hastaların 2/3’ünde 15-20 dk içinde yanıt alınır.
• Migren tedavi protokolünün aksine günde iki kez verilebilir.
• Uzun süreli triptan kullanımında taşiflaksi veya “rebound”’un genellikle gelişmediği gözlenmiştir.

b. İntranazal sumatriptan 20 mg ve zolmitriptan 5-10 mg

• 30 dakika içerisinde etkinlik gösterir
• İntranazal preparatlar sc’dan daha az etkili

c. Oral triptanlar:

• Etkinlikleri hızlı başlayan eletriptan 40-80mg, sumatriptan 50-100 mg veya zolmitriptan 5-10 mg kullanılabilir.
• Atak öncesinde profilaktik amaçlı alındığında atakları önlemez.

3. İntranazal DHE ve İV DHE*

• Atağın erken döneminde verilirlerse etkili olurlar
• 3 gün süreyle DHE 1 mg iv tedavisi şiddetli ataklarda etkili bulunmuştur

4. Lidokain

• Baş geriye doğru 45 derecelik açıda iken, intranazal lidokain %4-10’luk 1 ml solüsyon etkilenen yönde doğru 30°-40° rotasyonla uygulanır.
• 5 dk da bir tekrarlanabilir.
• Günde maksimum 4 kez uygulanır.
• Hastaların yaklaşık 1/3 kadarında etkindir.
 
5. Subkutan octreotide*

• Akut ataklarda 100 µ gr dozda etkili olduğu gösterilmiştir

6. İntranazal kapsaisin*

• Günde 2 kez olmak üzere 7 gün süre ile uygulanır
• Episodik küme başağrısında ataklarının şiddetini azaltmaktaki etkinliği gösterilmiştir
• En önemli yan etkileri nazal alanda irritasyondur.

B. Profilaktik tedavi

Profilaktik tedavinin amacı atak süresi ve sıklığını azaltmaktır.

a. Kısa süreli profilaktik tedavi

• Uzun süreli profilakside kullanılacak ilaçların etkinliği belirli bir süre içinde başlar. Bu kısa
dönemde atakları önleyici etki gösteren tedavi kısa süreli profilaksi tedavisidir.
1. Kortikosteroidler
• Başlangıç için çok etkili bir seçenektir.
• 60-100 mg prednizon 5 gün oral verilir, sonra günaşırı 10 mg azaltılır. (veya eşdeğer
kortikosteroidler) oral olarak verilir.
• Ayrıca 250 – 500 mg iv metilprednizolonun 3 – 5 gün verilmesi ve sonrasında oral
doz azaltılarak sürdürüldüğü yeni uygulmalarlar da vardır.
• Küme başağrılarının %70–80’i steroid tedavisine yanıt verirler.
• Hastanın genel klinik özelliklerine, önceki tedaviye yanıtına göre IV ve oral steroid
formları kombine kullanılabilir
• Hastanın epizodları birkaç hafta ile sınırlı ise profilaktik olarak tek başına verilebilir.
• Epizodları uzun olan epizodik küme başağrısı ya da kronik küme başağrısı
olgularında uzun süreli profilaktik tedavide kullanılan ilaçlarla birlikte de kullanılabilir.
2. Uzun etkili triptanlar
• Naratriptan ve frovatriptan 2.5-5 mg/gün kullanılabilir.
3. Ergo preparatları
• Ergotamin tartarat özellikle (oral veya supposituar) ataktan 30-60 dakika önce veya
gece atağı olanlarda yatmadan 1-2 saat önce 2-4 mg olarak alınmalıdır.
 
b. Uzun dönem profilaktik tedavi

1) Verapamil:
• Hem epizodik, hem kronik küme başağrısında ilk seçenektir.
• Günde 240 -720 mg /gün kullanılır.
• 80 mg artışların her 3 günde bir olması önerilmektedir.
• 240 mg/gün üzeri dozlarda EKG kontrolü yapılarak verilmelidir.
• Sumatriptan, ergotamin, kortikosteroidler ve diğer profilaktik ajanlar ile birlikte kullanılabilir.
• Tam etkinlik 2-5 haftada ortaya çıktığı için, ilk 2 haftada kortikosteroidler ile birlikte kullanımı uygundur.

2) Lityum:
• Başlangıç dozu 300 mg /gündür. 600-1500 mg/gün dozda, kan düzeyleri 0.6 ile 1.2 mmol/l olacak şekilde kontrol edilerek doz ayarlaması yapılır.
• Lityum kullanımında düzenli olarak elektrolit düzeylerine, tiroid, renal ve karaciğer fonksiyon testlerine bakılmalıdır.
• Yan etkileri hipertiroidi, tremor ve renal disfonksiyondur.
• NSAI, diüretikler ve karbamazepin ile beraber kullanımı kontrendikedir.

3) Antiepileptik ilaçlar:
a.Topiramat:
• Başlangıç dozu 25 mg/ gündür.
• 100-200 mg/gün dozuna çıkılır.
• Uzun süreli profilakside tercih edilir.
b. Sodyum Valproat:
• 500-2000mg/gün dozunda kullanılır.
c. Gabapentin:
• 900-1200 mg/gün dozunda diğer tedavilere yanıt vermeyen ve kronik olgularda tercih edilir.

4) Metiserjid:
• Episodik küme başağrısında etkin bir ilaçtır.
• Başlangıç dozu 1mg /gündür.
• Genellikle 4-8 mg/ gün şeklinde kullanılır ancak doz 12 mg/güne kadar çıkılabilir.

5) Pizotifen
• Orta derecede kısmen etkindir ve 3 mg/gün şeklinde kullanılır.

6) Kombine tedaviler
• Tek bir ilaca yanıt vermeyen hastalarda kombinasyon tedavileri denenebilir. Verapamil ile birlikte lityum veya antiepileptik ilaçlar kombine kullanılabilir.

7) Diğerleri

a. Melatonin*
• 10 mg oral melatonin episodik küme başağrısı profilaksisinde etkili bulunmuştur
b. Baklofen
• Baklofen tedavi başlangıç dozu 10-15 mg/gündür.
• Doz, gün aşırı 10 mg arttırılır. Günlük idame dozu genellikle günde 60-80 mg’dır.
• Baklofen tedavisinin ani olarak kesilmesi nöbet ve hallusinasyonlara neden olabilir.
• En sık yan etkileri, sedasyon ve kas tonusunda azalmadır.

1. Diğer Tedaviler

a. Sinir Blokajları
• Oksipital sinir blokajı ile hastaların 2/3 kadarında ataklarda azalma olduğu belirtilmiştir
• Suboksipital uzun etkili steroid enjeksiyonu bazı hastaların profilaktik tedavisinde etkili bulunmuştur.
• Blokajlar cerrahi girişim öncesinde denenmelidir.

b. Cerrahi tedavi:
• Tüm ilaç tedavilerinin yeterli doz ve sürede verilmesine karşın etkisiz olduğu durumlarda
cerrahi tedavinin etkin olduğu vakalar vardır. Bu amaçla uygulanan cerrahi girişimler:
a. Trigeminal sinire ve gangliyonuna yönelik girişimler (mikrovasküler dekompresyon,
rizotomi, radyofrekans termokoagülasyonu veya rizotomi, blokaj, gliserol enjeksiyonu)
b. Hipotalamik stimülasyon
c. Suboksipital sinirin stimülasyonu

Paroksismal Hemikraniya
• Paroksismal hemikraniya tedavisinde en etkin ilaç indometasindir. Triptanlar etkisizdir.

1. İndometazin
• İlk tercihtir. 25mg X 3 /gün dozunda başlanır.
• Yanıt yoksa 1 hafta sonra 50mg X 3 /gün dozuna, her hafta 75 mg arttırılarak, maksimum 300 mg/gün çıkılır. Oral veya supposituar verilebilir.
• Yanıt alınan dozda iki hafta ağrısız dönemden sonra doz idame doza düşürülür.
• Tedavinin sonlandırılması hastanın daha önceki atak süreleri ve ağrısız geçen süre göz önüne alınarak kararlaştırılır.
• İndometasine yanıt alınamıyorsa tanı gözden geçirilmelidir.
• Renal, hepatit, kalp ve dolaşım yetmezliği, gebelerde, laktasyon dönemlerinde ve kanamaya yatkın olanlarda kullanılmamalıdır

2. NSAI'lar (Naproksen, piroksikam ve Asetilsalisilik acid)
• En sık naproksen kullanılır.
• 550-1100 mg/gün dozunda kullanılır.

3. Asetozolamid
• 250 mg X 3/ gün başlanır.
• Parestezi en sık görülen yan etkisidir.

4. Verapamil
• 240-480 mg/gün kullanılır.
• Günlük doz 1-2 haftada 80-120 mg artırılarak maksimum doza çıkılır

Sağlıkla Kal .....
Linkleri görebilmeniz için izniniz yok! Üye ol veya Giriş yap
Linkleri görebilmeniz için izniniz yok! Üye ol veya Giriş yap